Pojam/Definicija:
- Ogranak: To je izdvojeni deo organizacije privrednog društva, smešten van njegovog sedišta, putem kojeg društvo obavlja delatnost ili pojedine poslove. Posedovanje ogranka nije obavezno.
- Ogranak stranog društva: Izdvojeni deo stranog društva (koje ima sedište u inostranstvu) putem kojeg ono obavlja delatnost u Srbiji.
- Predstavništvo stranog društva: Specifična vrsta ogranka stranog društva u Srbiji čija je uloga ograničena isključivo na pripremne radnje za zaključenje ugovora (npr. istraživanje tržišta, reklamiranje, vođenje pregovora).
Pravna priroda i osnovne karakteristike:
- Nedostatak pravnog subjektiviteta (Najvažnije pravilo): Ogranak nije pravno lice i nema pravni subjektivitet. Sve što ogranak radi, u pravnom smislu radi isključivo privredno društvo kojem pripada. (Napomena: Ogranak stranog lica takođe nije pravno lice, bez obzira na suprotna, pogrešna tumačenja u delu domaće sudske prakse).
- Odgovornost: Privredno društvo neograničeno odgovara za sve obaveze nastale u poslovanju ogranka sa trećim licima.
- Imovina i naziv: Ogranak nema sopstvenu imovinu, već koristi sredstva koja mu je poverilo društvo. Nema samostalni bankovni račun, ali može imati podračun. U pravnom prometu istupa pod poslovnim imenom društva, uz dodatak svog naziva i adrese.
- Delatnost i ograničenja predstavništva: Delatnost ogranka je zapravo delatnost društva. Dok ogranak slobodno zaključuje ugovore iz obavljanja delatnosti, predstavništvu je to strogo zabranjeno. Predstavništvo sme zaključivati jedino ugovore neophodne za njegovo tekuće poslovanje (npr. zakup prostora, nabavka kancelarijskog materijala, zapošljavanje), osim ukoliko mu strano društvo ne izda posebno ovlašćenje za pojedini konkretan posao.
Osnivanje i akti:
- Odluka o obrazovanju: Ogranak se uspostavlja odlukom nadležnog organa društva. Tim aktom se definišu prava i obaveze ogranka, kako u unutrašnjoj organizaciji, tako i prema trećim licima.
- Obaveza registracije: Ogranak domaćeg, ogranak stranog društva i predstavništvo obavezno se registruju u nadležnom registru. Kod stranog društva obavezno se registruju podaci i o samom ogranku/predstavništvu i o stranom društvu osnivaču (registar porekla, kapital, zastupnik).
Organi društva (Upravljanje i Zastupanje u ogranku):
- Nadležnost: Odluku o osnivanju ili ukidanju ogranka donosi Skupština (u društvima kapitala) ili ortaci (u društvima lica), osim ukoliko je opštim aktima društva drugačije propisano.
- Rukovodilac i Zastupnik: Pošto nema status pravnog lica, ogranak nema sopstvene organe. Njime upravlja rukovodilac koga postavlja društvo. Ukoliko ogranak ima zastupnika (koji se registruje), on je pravno gledano zastupnik samog društva. Bilo kakvo interno ograničenje po kome on sme da zastupa samo ogranak, ne proizvodi pravno dejstvo prema trećim licima.
Prestanak/Statusne promene:
- Načini prestanka: Ogranak prestaje 1) donošenjem odluke o ukidanju nakon čega se briše iz registra, ili 2) automatski, prestankom samog privrednog društva (npr. usled likvidacije ili stečaja).
- Procesna i statusna ograničenja: Ogranak ne može biti stranka u sudskom postupku (tuži se društvo prema mestu ogranka), ne može ići u stečaj niti likvidaciju, i ne može samostalno učestvovati u statusnim promenama ili doneti odluku o izdvajanju.
Pravnik 