Za prenos svojine na jednoj pokretnoj stvari, potrebno je da vlasnik preda stvar i da postoji saglasnost volja o prelasku stvari sa jednog lica na drugo.
- ako postoji punovažan osnov sa predajom prenosi pravo svojine kao u našem pravu
- prenosilac više ne može podneti tužbu za povraćaj stvari (državinsku), ni stvarnopravnu (jer je prestao biti vlasnik), ni obligacionopravnu (po osnovu neosnovanog bogaćenja) jer postoji punovažan ugovor
- ako nema pravnog osnova (punovažnog ugovora), a vlasnik preda stvar, svojina je preneta
- predaja se shvata kao samostalan i to apstraktan pravni posao jer prenosi svojinu nezavisno od osnovnog pravnog posla (ugovora); dovoljno je da je predaja usmerena na prenos svojine i da su stranke u tome saglasne
- ne može više podneti svojinsku tužbu i zahtevati povraćaj stvari
- može podneti tužbu iz neosnovanog bogaćenja i izdejstvovati povraćaj stvari i uspostavljanje prava svojine
Ako pribavilac nije preneo pravo svojine, već ustanovio uže pravo u korist trećeg lica na stvari, pravo deluje prema prenosiocu, odnosno prodavcu, koji može samo prema pribaviocu odnosno kupcu upotrebiti tužbu iz neosnovanog obogaćenja, odnosno tužbu za naknadu štete
Ako je pribavilac preneo pravo svojine na trećeg, prenosilac ne može tužbom iz neosnovanog bogaćenja tražiti stvar nazad od trećeg lica, tako da tad on ima pravo samo na naknadu od pribavioca (i snosi rizik njegove insolventnosti); u suprotnom može.
Pitanja za testove
- Koja je tužba na raspolaganju prenosiocu protiv pribavioca stvari u našem, a koja u nemačkom pravu ako nakon predaje pokretne stvari ugovor bude poništen?
- nemačko: obligacionopravna – tužba iz neosnovanog obogaćenja
- naše: svojinskopravna tužba za povraćaj stvari
- Koja je tužba moguća u prethodnom slučaju (koja u našem,a koja u nemačkom pravu) ako je pribavilac u međuvremenu otuđio stvar?
- nemačko: prenosilac ima pravo na novčanu naknadu od pribavioca i snosi rizik njegove insolventnosti
- naše: prava trećih lica padaju sem ako nisu ispunjeni uslovi za sticnje svojine od nevlasnika ili održajem
- Položaj prenosioca i trećih lica u našem i nemačkom pravu ako je pribavilac u međuvremenu u korist trećeg konstituisao neko pravo uže od prava svojine?
- nemačko: pravo trećih lica deluje i prema prenosiocu koji samo može koristiti tužbu iz neosnovanog obogaćenja ili tužbu za naknadu štete prema pribaviocu
- naše: prava trećih padaju ako nisu ispunjeni uslovi za sticanje svojine od nevlasnika ili održajem
